Atlantik Grup'un duyurusuna göre Torunlar GYO'nun Haramidere'de inşa ettiği Torium AVM'de, free cooling (serbest soğutma) modüllü su kaynaklı ısı pompası sistemi uygulandı. Firma, bunu Türkiye'de bir ilk olarak tanımlıyor. Projede toplam 14.000 kW soğutma kapasitesine sahip 504 adet ısı pompası kullanıldı.
Proje künyesi
Kaynak metne göre projenin yatırımcısı Torunlar GYO, mekanik proje ve tasarımı Tanrıöver Mühendislik, mekanik taahhüdü ise Neka Mühendislik. Sistemde su soğutmalı ısı geri kazanımlı rooftop cihazlar, kapalı tip soğutma kulesi ve su kaynaklı ısı pompaları (WSHP) birlikte çalışıyor. 504 cihazın 138'i free cooling özelliğine sahip; bu grubun tek bir kattaki soğutma kapasitesi 4.200 kW.
Free cooling nasıl çalışıyor?
Firma, AVM'lerde yüksek aydınlatma yükü, yoğun insan sirkülasyonu ve mağaza içi elektrik yükleri nedeniyle sonbahar, kış ve ilkbaharda da soğutma ihtiyacının sürdüğünü belirtiyor. Standart sistemlerde bu soğutma kompresörle, yani elektrik enerjisiyle yapılıyor. Free cooling teknolojisi ise dış havanın serinliğinden yararlanıyor:
- Dış hava sıcaklığı 24°C'nin altına düştüğünde free cooling devresi devreye giriyor. Soğutma öncelikle dış hava çevrimiyle yapılıyor, kompresör yalnızca pik yük yetersiz kaldığında kısmi güçle destek veriyor.
- Dış ortam 15°C ve altına indiğinde kompresörler tamamen devre dışı kalıyor; 138 cihaz kompresörsüz, doğrudan serbest soğutma yapıyor.
Tasarruf iddiası
Başlıkta yıllık 340.000 euro net elektrik tasarrufu belirtiliyor. Bu rakam, AVM'nin yalnızca bir katında uygulanan 138 free cooling özellikli ısı pompasına dayanıyor. Ancak firmanın metninde hesabın varsayımları ve ayrıntıları yer almıyor; rakam firmanın kendi değerlendirmesi olarak okunmalı. Firma ayrıca sistemin kapalı tip soğutma kuleleri ve ısı geri kazanımlı sistemlerle entegre çalıştığını, bunun yeşil bina standartlarına katkı sağladığını söylüyor.
Atlantik Grup, su kaynaklı ısı pompası modellerinin Türkiye genelinde 100'den fazla AVM projesinde tercih edildiğini de açıkladı.
İklimlendirme yükünün yıl boyu sürdüğü AVM gibi yapılarda dış hava sıcaklığından yararlanan serbest soğutma, kompresörün çalışma süresini azaltarak elektrik tüketimini düşürmeyi amaçlayan bir yaklaşım olarak öne çıkıyor.
