Ticaret Bakanı Ömer Bolat, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda Bakanlığın ve bağlı kuruluşların 2027 bütçesine ilişkin sunum yaptı. Bolat, 2027'de mal ve hizmet ihracatına yönelik desteklere ayrılan kaynağın 65 milyar lira olacağını söyledi. Bakan, bu desteklerin yanında 114 ülkede 167 merkezde 220 ticaret müşaviri ve ataşenin firmalara destek verdiğini belirtti.
İhracat rakamları
Bolat'a göre mal ihracatı 2002'de 36 milyar dolardı ve 2025'te 273,2 milyar dolarla Cumhuriyet tarihinin en yüksek seviyesine çıktı. Hizmet ihracatı 2002'deki 14 milyar dolardan 2025'te 124,9 milyar dolara yükseldi. Ekim ayında yıllıklandırılmış mal ihracatı 285,6 milyar dolarla rekor kırdı. Bakan, 2026 başında açıklanan 410 milyar dolarlık mal ve hizmet ihracatı hedefinin ekim itibarıyla 413 milyar dolarla aşıldığını söyledi.
Orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin imalat sanayisi ihracatındaki payı 2002'de yüzde 30,4'ken 2025'te yüzde 43,5'e, ekim ayı itibarıyla yüzde 44,3'e ulaştı. Bolat, 53 ilin ocak-ekim döneminde ihracatını artırdığını, 30 ilin 1 milyar doların üzerinde ihracat yaptığını aktardı.
Destek ve finansman
Bolat, 2025'te 22.686 mal ihracatçısına 23,5 milyar lira destek verildiğini, 2026 için ayrılan kaynağın 32,8 milyar liraya çıktığını ve şu ana kadar 15.914 firmaya 21,2 milyar lira ödendiğini anlattı. Hizmet ihracatçılarına 2025'te 7,4 milyar lira destek verilirken 2026'da bu tutar 12 milyar liraya yükseldi.
Bakan, Türk Eximbank'ın geçen yıl 54,3 milyar dolar finansman sağladığını, bu yıl 59 milyar doları aşacağını söyledi. Türk Ticaret Bankası'nın finansman desteğinin 2025'teki 76,3 milyar liradan yıl sonuna kadar 110 milyar liraya çıkacağını belirtti. İhracatçıların günlük reeskont kredi limiti 5 milyar liraya yükseltildi.
Dış ticaret dengesi ve politika
Yıllıklandırılmış ithalat ekimde 380,8 milyar dolar oldu. Dış ticaret açığı geçen yıl 92,2 milyar dolarken ocak-ekimde yıllıklandırılmış olarak 95,1 milyar dolara ulaştı. İhracatın ithalatı karşılama oranı yüzde 75'e yükseldi. Bolat, 155 damping ve sübvansiyon önlemi ile 192 ürün grubunda gözetim uygulandığını söyledi. Türkiye'nin 25 serbest ticaret anlaşması ve 7 tercihli ticaret anlaşması bulunuyor; Kanada ile STA görüşmeleri bu ayın sonunda Türkiye'de başlayacak.
İklimlendirme sektörü açısından ihracat destekleri ve finansman koşulları, sektörün yurt dışı pazar planlarını etkileyen başlıklar arasında yer alıyor.