Avrupa Komisyonu, sanayi, ulaşım ve binalarda fosil yakıttan elektriğe geçişi hızlandırmayı amaçlayan yeni bir elektrifikasyon eylem planı açıkladı. Plan, enerji kullanımında elektriğin bugün %23 olan payını 2040'a kadar %46'ya çıkarmayı hedefliyor. Komisyon, bu hedefle Avrupa'yı dünyanın ilk "elektrikle çalışan" kıtası yapmayı amaçladığını belirtiyor.
Hedeflenen kazanımlar
Komisyonun açıklamasına göre hedefe ulaşılırsa AB, fosil yakıt ithalatında yılda 260 milyar euro tasarruf edebilir. Komisyon, elektrifikasyonun ithal fosil yakıt bağımlılığını azaltacağını, jeopolitik şoklara karşı kırılganlığı düşüreceğini ve enerji sisteminin modernleşmesini hızlandıracağını belirtiyor.
Tüketici tarafında ise şu rakamlar veriliyor: Bataryalı elektrikli araç kullanmak, eşdeğer bir fosil yakıtlı araca göre %78'e varan tasarruf sağlayabiliyor. Gazlı kombiden ısı pompasına geçmek, ortalama bir AB hanesinin ısıtma faturasını %60'a kadar düşürebiliyor.
Engeller
Komisyon, çözülmesi gereken sorunları da sıralıyor: Elektrik çoğu zaman gazdan üç kat pahalı. Şebeke bağlantıları yıllar sürebiliyor. Yenilikçi teknolojilerin birçoğu ticari ölçeğe ulaşamıyor. Şirketlerin fosil yakıttan elektriğe geçmesi için teşvik de yetersiz kalıyor.
Plandaki önlemler
Plan, elektrik ile fosil enerji arasındaki fiyat farkını azaltacak ve ısı pompası, elektrikli araç ve batarya gibi elektrik temelli teknolojilerin yaygınlaşmasını teşvik edecek önlemler öneriyor. Başlıcaları şunlar:
- AB ülkelerine belirli tüketici gruplarında şebeke ücretlerini, enerji yoğun işletmelerde ise vergileri düşürme yetkisi verilmesi
- Tüketicilerin enerji faturasında tasarruf etmesini kolaylaştıracak akıllı sayaçların daha hızlı yaygınlaştırılması
- Sosyal leasing programları, Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) finansal aracı ve Sosyal İklim Fonu ile elektrifikasyon teknolojilerinin ilk yatırım maliyetlerinin düşürülmesi
- Şebeke paketi aracılığıyla Avrupa elektrik şebekelerinin devreye alınmasının hızlandırılması
- Yenilikçi elektrifikasyon çözümlerinin benimsenmesinin desteklenmesi
- Beceri ve istihdama yatırım; Komisyon yüz binlerce kaliteli iş yaratma potansiyeline işaret ediyor
Komisyon, planı sunduğu gün AB'nin ana karbonsuzlaştırma politikası olan ETS'nin gözden geçirileceğini de duyurdu. Değişen jeopolitik ve ekonomik koşulların bu politikanın da güncellenmesini gerektirdiği belirtiliyor.
Binalarda ısı pompası gibi elektrikli ısıtma teknolojilerinin teşvik edilmesi, iklimlendirme üreticileri ve AB'ye ihracat yapan firmalar açısından pazar koşullarını doğrudan ilgilendiriyor.
